AGİ Nedir? Asgari Geçim İndirimi Kalktı mı? (Güncel Durum)

Asgari Geçim İndirimi (AGİ), yıllarca bordroların tanıdık bir satırıydı: çalışanın medeni durumuna ve çocuk sayısına göre gelir vergisinden düşülen bir indirimdi. Ancak 2022 başından itibaren AGİ fiilen kaldırılmıştır; yerini asgari ücretin gelir vergisinden istisna edilmesi almıştır. Bu yazıda AGİ'nin ne olduğunu, neden ve nasıl kalktığını, yerine ne geldiğini ve bordroya etkisini güncel mevzuata göre açıklıyoruz.

AGİ (Asgari Geçim İndirimi) Nedir?

Asgari Geçim İndirimi, 2008-2021 yılları arasında uygulanan ve ücretlilerin ödeyeceği gelir vergisini ailevi durumlarına göre azaltan bir indirim mekanizmasıydı. Gelir Vergisi Kanunu'nun (193 sayılı Kanun) o dönemki 32. maddesine dayanıyordu. Temel mantığı şuydu: her çalışanın asgari geçimini sağlayacak gelir kısmı vergi dışı bırakılmalı; bu nedenle çalışanın kendisi, çalışmayan eşi ve çocukları için hesaplanan bir tutar gelir vergisinden mahsup edilir, böylece net ücret artardı.

AGİ tutarı, asgari ücretin yıllık brüt tutarı üzerinden, çalışanın medeni durumu ve çocuk sayısına göre belirlenen oranlarla hesaplanırdı. Uygulanan oranlar şöyleydi:

• Çalışanın kendisi için: %50
• Çalışmayan ve geliri olmayan eş için: %10
• İlk iki çocuğun her biri için: %7,5
• Üçüncü çocuk için: %10
• Dördüncü ve sonraki çocuklar için: %5

Bu oranlar toplanır, asgari ücretin yıllık brüt tutarı ve gelir vergisi oranıyla çarpılarak aylık AGİ tutarı bulunurdu. Aşağıdaki tablo, sık karşılaşılan durumlarda uygulanan toplam oranı özetler:

Görüldüğü gibi bekâr bir çalışan yalnızca %50'lik dilimden yararlanırken, eşi çalışmayan ve çocuklu bir çalışan çok daha yüksek bir orandan indirim alabiliyordu. AGİ bu yönüyle ailevi duruma göre farklılaşan bir uygulamaydı.

AGİ Kalktı mı? Güncel Durum

Evet, AGİ fiilen kalkmıştır. 7349 sayılı Kanun ile (Aralık 2021'de yayımlanıp 1 Ocak 2022'de yürürlüğe girdi) asgari ücret gelir vergisinden istisna edilmiş ve AGİ'yi düzenleyen Gelir Vergisi Kanunu'nun 32. maddesi yürürlükten kaldırılmıştır. Bu tarihten itibaren bordrolarda ayrı bir "AGİ" satırı ve ayrı bir AGİ ödemesi uygulanmamaktadır.

Kısacası bugün "AGİ ne kadar oldu?" ya da "AGİ'mi neden göremiyorum?" sorularının yanıtı aynıdır: artık mahsup edilecek ayrı bir AGİ tutarı yoktur. AGİ'nin sağladığı vergi avantajı, çok daha kapsamlı ve herkese uygulanan bir istisna ile karşılanır hale gelmiştir.

AGİ Yerine Ne Geldi? Asgari Ücret İstisnası

AGİ'nin yerini, asgari ücretin gelir vergisi ve damga vergisinden istisna edilmesi aldı. Bu istisna, Gelir Vergisi Kanunu'nun ücret istisnalarını düzenleyen hükümlerine eklenerek uygulanmaya başladı. İşleyişi şöyledir:

• Gelir vergisi istisnası: Tüm çalışanların ücretlerinin, o ay geçerli olan asgari ücrete isabet eden kısmı gelir vergisinden istisnadır. Böylece asgari ücretle çalışanlar gelir vergisi ödemez; daha yüksek ücret alanlar ise yalnızca asgari ücreti aşan kısım üzerinden vergilendirilir.
• Damga vergisi istisnası: Ücretin asgari ücrete isabet eden kısmı damga vergisinden de istisnadır.

Bu düzenlemenin AGİ'den en önemli farkı, ailevi duruma bakılmaksızın herkese aynı biçimde uygulanmasıdır. Eskiden bekâr bir çalışan ile üç çocuklu bir çalışanın AGİ'si farklıyken, artık istisna medeni durum ve çocuk sayısından bağımsız olarak asgari ücret tutarı üzerinden belirlenir.

AGİ Hesaplama Bugün Nasıl Yapılır?

Güncel mevzuatta ayrı bir "AGİ hesaplama" adımı bulunmaz; çünkü bordroda mahsup edilecek bir AGİ tutarı kalmamıştır. Bunun yerine bordro, brüt ücret üzerinden gelir vergisi matrahını bulur, asgari ücrete isabet eden istisna tutarını dikkate alır ve yalnızca kalan kısma vergi uygular. Eski bordrolarda AGİ'yi ayrıca hesaplamak gerekirken, bugün istisna doğrudan hesaba yansır.

AGİ hesabı yalnızca 2022 öncesine ait bir bordroyu incelerken hâlâ anlamlıdır: o dönemde AGİ, yukarıdaki oranlar ve ilgili yılın asgari ücreti üzerinden hesaplanıp çalışanın net ücretine eklenirdi. Güncel bir bordroda ise böyle bir satır aramamanız normaldir.

Bordroya Etkisi: Eski ve Yeni Bordro

AGİ'nin kaldırılması, maaş bordrosunun yapısını doğrudan değiştirdi. Aşağıdaki tablo iki dönemi karşılaştırır:

Eski bordrolarda AGİ ayrı bir satır olarak görünür ve çalışanın eline geçen net tutarı artırırdı. Yeni sistemde aynı avantaj istisna biçiminde ve matrah üzerinden yansır; ayrı bir kalem olarak görünmez. Bu geçişin doğru işlemesi, gelir vergisi matrahının ve yıl içinde biriken kümülatif matrahın doğru takip edilmesine bağlıdır.

Sık Sorulan Sorular

AGİ tekrar gelecek mi? Bu, mevzuat değişikliğine bağlıdır. Mevcut durumda asgari ücret istisnası uygulanmakta ve ayrı bir AGİ bulunmamaktadır; güncel uygulamayı resmî kaynaklardan teyit etmek gerekir.

Asgari ücretin üzerinde maaş alıyorum, istisnadan yararlanır mıyım? Evet. Ücretinizin asgari ücrete isabet eden kısmı istisna kapsamındadır; yalnızca bu tutarı aşan kısım vergilendirilir.

AGİ ile asgari ücret istisnası aynı şey mi? Hayır. AGİ, ailevi duruma göre hesaplanıp mahsup edilen bir indirimdi; istisna ise medeni durumdan bağımsız olarak asgari ücret tutarını vergi dışı bırakır.

Son güncelleme: Ağustos 2026. AGİ artık ayrı bir bordro kalemi değildir; asgari ücret istisnası yürürlüktedir. Bordro ve kesinti süreçlerini maaş bordrosu, ön muhasebe ve gelir gider takibi yazılarımızla birlikte değerlendirin.